Hukuk notları

Süreler, adımlar, sık yapılan hatalar.

Taşınmaz dosyalarında en sık sorulan konular. Her yazıda kanun maddesi, kaçırılmaması gereken süre ve gündelik hayattan birer örnek var.

Ceviz bir masada katlanmış bir kadastro haritası, pirinç bir pergel ve yan yana duran iki anahtar

Ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davası: hisseli tapu nasıl ayrılır veya satılır?

Hisseli bir arsa, tarla veya dairede paydaşlar taşınmazı nasıl kullanacakları ya da paylaşacakları konusunda anlaşamıyorsa ortaklığın giderilmesi davası açılabilir. Zorunlu arabuluculuk aşamasından sonra mahkeme önce taşınmazın aynen bölünüp bölünemeyeceğine bakar; bölünemiyorsa satış yoluyla bedeli paylaştırır.

Yazıyı okuyun ↗
Yeni yapılmış aydınlık bir odada meşe parke zeminde su terazisi ve mimari proje rulosu

Ayıplı konut ve eksik imalat: yeni alınan dairede kusur çıkarsa ne yapılır?

Yeni satın aldığınız dairede su sızıntısı, çatlak, metrekare küçüklüğü veya sözleşmede vaat edilen malzemelerin kullanılmaması gibi kusurlar varsa müteahhide veya satıcıya karşı seçimlik haklarınızı kullanabilirsiniz. Teslimden itibaren beş yıllık zamanaşımı süresi içinde ücretsiz onarım, bedel indirimi ya da sözleşmeden dönme talep edilebilir.

Yazıyı okuyun ↗
Travertin masa üzerinde boş bir kâğıt, pirinç dolma kalem ve bir daire anahtarı

Tahliye taahhütnamesi: hangi şartlarda geçerlidir, nasıl itiraz edilir?

Yazılı tahliye taahhütnamesi, ev sahibine sebep göstermeksizin kiracıyı çıkarma imkânı tanıyan en hızlı hukuki yoldur. Ancak taahhüdün geçerli olabilmesi için kira sözleşmesinden ve evin tesliminden sonraki bir tarihte imzalanmış olması, tahliye gününün açıkça yazılması ve taahhüt tarihinden itibaren bir ay içinde takibe veya davaya konu edilmesi şarttır.

Yazıyı okuyun ↗
Zeytin ve narenciye ağaçlarıyla çevrili bir konut sitesinin taş avlusu ve posta kutuları

Apartman ve site yönetiminde aidat, ortak alan ve kurul kararlarına itiraz

Apartman veya site yönetiminde alınan hukuka aykırı kararlara karşı toplantıya katılıp karşı oy verdiyseniz karar tarihinden, katılmadıysanız öğrendiğiniz tarihten itibaren bir ay içinde iptal davası açabilirsiniz. Aidat ve ortak gider borcunu ödemeyen kat maliklerine karşı ise aylık yüzde beş gecikme tazminatıyla icra takibi başlatılabilir.

Yazıyı okuyun ↗
Ahşap masa üzerinde açık duran renkli bir imar planı paftası, büyüteç ve ölçek cetveli

İmar planında arsanız park, okul veya yeşil alana ayrıldıysa ne yapabilirsiniz?

İmar planında park, yeşil alan, okul, yol veya sağlık tesisi gibi kamu hizmetine ayrılan arsanız beş yıl içinde ilgili idare tarafından kamulaştırılmazsa mülkiyet hakkınız kısıtlanmış olur. Bu durumda idareye başvurup plan değişikliği veya kamulaştırma isteyebilir, sonuç alamazsanız hukuki el atma nedeniyle taşınmazın bedelini dava edebilirsiniz.

Yazıyı okuyun ↗
Ceviz bir daire kapısının eşiğinde paspasın yanında duran kapalı bir zarf

Kiracı kirasını ödemezse: icra takibi, otuz günlük süre ve tahliye

Kirasını zamanında ödemeyen kiracıya karşı en etkili yol, icra dairesinden tahliye talepli ödeme emri (Örnek No: 13) göndermektir. Kiracı tebliğden itibaren yedi gün içinde itiraz etmez ve otuz gün içinde kira borcunun tamamını ödemezse, icra mahkemesinden hızlı şekilde tahliye kararı alınabilir.

Yazıyı okuyun ↗
Yeni tamamlanmış bir apartmanın gün ışığı alan travertin taşlı giriş holü

İskân (yapı kullanma izni) alınmayan binada daire sahiplerinin hakları

Müteahhidin projeye aykırı imalat yapması veya prim ve vergi borçlarını ödememesi nedeniyle binaya iskân (yapı kullanma izni) alınamıyorsa, daire sahipleri eksiklerin tamamlanmasını, iskân masraflarının tahsilini veya uğradıkları değer kaybını talep edebilir. İskân alınmadan kat irtifakı tapusu kat mülkiyetine çevrilemez.

Yazıyı okuyun ↗
Gün batımında tuğla duvarları örülmüş kaba inşaat hâlindeki bir bina ve şerit çekilmiş şantiye girişi

Yapı tatil tutanağı, yıkım kararı ve imar para cezasına itiraz

Ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapı yapıldığı gerekçesiyle belediye tarafından yapı tatil tutanağı düzenlenip inşaat mühürlendiğinde, encümen tarafından imar para cezası ve yıkım kararı verilebilir. Bu işlemlere karşı tebliğ veya asılma tarihinden itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde yürütmenin durdurulması istemli iptal davası açılabilir.

Yazıyı okuyun ↗
Antalya kırsalında zeytin ağaçları ve Toros dağları önünde duran eski taş kadastro sınır işareti

Tapusuz taşınmazlarda zilyetlikle tescil ve kadastro tespitine itiraz

Tapuda kayıtlı olmayan veya kadastro sırasında başkası ya da Hazine adına yazılan bir araziyi uzun yıllardır malik gibi kullanıyorsanız, şartları varsa tapu tescil davası açabilirsiniz. Ancak kadastro tutanağının kesinleşmesinden itibaren işleyen on yıllık hak düşürücü süreyi kaçırmamanız gerekir.

Yazıyı okuyun ↗
Ceviz bir çalışma masasında bordo deri dosya, pirinç mühür ve küçük bir pirinç ev maketi

Ev haczi (meskeniyet şikâyeti), ipotekli takip ve ihalenin feshi

Borçlunun kendisi ve ailesi için haline münasip tek konutu kural olarak haczedilemez; haciz konulduysa öğrenmeden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesinde meskeniyet şikâyetinde bulunulabilir. Ancak evin üzerinde ipotek varsa bu koruma uygulanmaz. İcradan satılan taşınmazlarda ise ihaledeki usulsüzlüklere karşı yedi gün içinde ihalenin feshi davası açılabilir.

Yazıyı okuyun ↗
Ceviz bir masada kapalı eski bir defter, dolma kalem ve pirinç bir anahtar

Tapu iptal ve tescil davası: haksız devredilen tapu geri alınır mı?

Taşınmazınız iradeniz dışında, aldatma yoluyla veya vekâletiniz kötüye kullanılarak başkasına devredildiyse tapu iptal ve tescil davası açabilirsiniz. Dava süresince taşınmazın tekrar el değiştirmemesi için tapu kaydına ihtiyati tedbir konulmasını talep edebilirsiniz.

Yazıyı okuyun ↗
Gün batımında iskeleli, kaba inşaat hâlindeki bir apartman ve bir kule vinç

Kat karşılığı inşaat sözleşmesi: imzalamadan önce neye bakmalı?

Arsanızı müteahhide verirken imzalayacağınız sözleşme, ev sahibi olmanız ile yıllarca sürecek bir dava arasında fark yaratır. İmzayı atmadan önce sözleşmede nelerin yazması gerektiğini ve tapu devrini nasıl yapacağınızı bilmeniz gerekir.

Yazıyı okuyun ↗
Zeytinlik tepelerin arasından kıvrılarak geçen yeni bir asfalt yol

Kamulaştırma bedeli düşükse ne yapılır? Uzlaşma ve bedel davası

İdarenin taşınmazınız için teklif ettiği kamulaştırma bedelini kabul etmek zorunda değilsiniz. Uzlaşma aşamasından mahkeme sürecine kadar bedele ve işleme itiraz etme haklarınız bulunur.

Yazıyı okuyun ↗
Eski bir köy evinin taş pencere pervazında duran demir bir anahtar

Muris muvazaası: ev bir kardeşe satılmış gösterildiyse ne olur?

Miras bırakanın gerçekte bağışladığı bir taşınmazı tapuda satış gibi devretmesi halinde, diğer mirasçılar kendi payları oranında tapu iptali ve tescil davası açabilir. Bu dava herhangi bir zamanaşımı süresine bağlı değildir ve tanık dahil her türlü delille ispatlanabilir.

Yazıyı okuyun ↗
Boş ve aydınlık bir dairede travertin tezgâh üzerinde pirinç bir anahtar ve kapalı bir zarf

Ev alırken kapora: satıcı ya da alıcı vazgeçerse ne olur?

Beğendiğiniz evi kaçırmamak için verdiğiniz kapora ve imzaladığınız adi yazılı kağıtlar tapu devrini zorunlu kılmaz. Satıştan vazgeçildiğinde ödediğiniz paranın akıbeti, belgenin şekline ve paranın ne amaçla verildiğine göre değişir.

Yazıyı okuyun ↗
Yeni yapılmış boş bir odada pencerenin yanındaki duvarda ince bir çatlak

Müteahhit daireyi geç teslim ederse ya da daire ayıplı çıkarsa

Müteahhitten satın aldığınız dairenin zamanında teslim edilmemesi veya eksik ve kusurlu çıkması halinde tüketici olarak kira kaybı, ücretsiz onarım, bedel indirimi ya da sözleşmeden dönme gibi haklarınız vardır. Hak kaybına uğramamak için teslim ve bildirim aşamalarında belirli kurallara dikkat etmeniz gerekir.

Yazıyı okuyun ↗
Antalya kırsalında alçak bir kuru taş duvarla bölünmüş zeytinli bir tarla

Önalım (şufa) hakkı: hissedar payını yabancıya sattıysa

Hisseli bir taşınmazda ortağınız kendi payını dışarıdan birine sattığında, önalım hakkınızı kullanarak o payı aynı şartlarla devralabilirsiniz. Bu hakkı kullanmak için kanundaki hak düşürücü süreleri kaçırmamanız ve satış bedelini mahkeme veznesine yatırmanız gerekir.

Yazıyı okuyun ↗
Bir bahçenin taş sınır duvarını kesip geçen dar bir yol

Kamulaştırmasız el atma: belediye arsanızdan yol geçirdiyse

İdare tapulu taşınmazınızı kamulaştırma yapmadan kullanmaya başladıysa veya imar planında kamu alanına ayırıp yıllarca beklettiyse, mülkiyet hakkınızı korumak için mahkemeye başvurabilirsiniz. Taşınmazın bedelini, el atmanın önlenmesini ve geçmişe dönük kullanım bedelini talep etme hakkınız vardır.

Yazıyı okuyun ↗
Taş bir bahçe duvarında eski bir asma kilitle kapatılmış ahşap kapı

Ecrimisil nedir? Taşınmazınızı izinsiz kullanandan ne istenir?

Arsası, tarlası veya evi izinsiz kullanılan malikler, işgalin sonlandırılmasını ve geçmişe dönük kullanım bedelini talep edebilir. Bu haklar yabancılara karşı olduğu gibi diğer hissedarlara karşı da ileri sürülebilir.

Yazıyı okuyun ↗
Antalya'da denize ve Toros dağlarına bakan sakin bir balkon ve iki boş sandalye

Yabancılar Türkiye'de ev alabilir mi? Şartlar, sınırlar ve tapu

Türkiye'de bir yabancının konut alması veya evinizi yabancı bir alıcıya satmanız belli kanuni sınırlara ve tapu kurallarına bağlıdır. Tapu devrinden önce değerleme raporu, bölge yasakları ve ikamet şartlarını kontrol etmeniz olası hak kayıplarını önler.

Yazıyı okuyun ↗
Boş bir odada açık kapının yanında üst üste duran koliler ve üzerinde bir anahtar

Ev sahibi kiracıyı hangi durumlarda çıkarabilir?

"Evi boşalt" demek tahliye için yetmez. Kanun tahliye sebeplerini tek tek sayıyor ve her birinin kendi süresi var. İhtiyaç, tahliye taahhüdü, iki haklı ihtar, ödenmeyen kira, evin satılması ve on yıl kuralı.

Yazıyı okuyun ↗
Travertin bir rafın üzerinde pirinç ev anahtarları ve katlanmış boş bir kâğıt

Ev sahibi kiraya ne kadar zam yapabilir?

Kira artışının yasal bir üst sınırı var ve beş yıl dolunca kurallar değişiyor. Kiracı ve ev sahibi için TÜFE sınırı, kira tespit davası, 30 gün kuralı ve zorunlu arabuluculuk.

Yazıyı okuyun ↗
Travertin bir yüzeyde üst üste duran zarflar ve pirinç bir mektup açacağı

Ödeme emri geldi: yedi gün içinde ne yapmalısınız?

İcra dairesinden gelen ödeme emri, hakkınızda başlatılan takibi ve borcun ne kadar olduğunu bildiren resmi bir kâğıttır. Zarfı açtığınızda ilk iş takibin türünü ve tebliğ tarihini bulmaktır; çünkü süre de itiraz yeri de buna göre değişir.

Yazıyı okuyun ↗
Önünde yaşlı bir zeytin ağacı olan eski taş bir köy evi

Miras kalan ev ya da tarla: kardeşler anlaşamazsa ne olur?

Miras kalan taşınmaz, paylaşım yapılana kadar mirasçıların ortak malıdır. Mirasçılık belgesinden tapuya, borçlu mirasın reddinden ortaklığın giderilmesine kadar izlenecek yollar birbirine bağlıdır.

Yazıyı okuyun ↗

Genel bilgi yetmediğinde, konuyu birlikte ele alalım.

(0242) 244 54 20 · Arayın ↗
Arayın